COMENIUS SCHOOLONTWIKKELINGSPROJECT

Pantarijn is één van de scholen die meedoet aan een schoolontwikkelingsproject gefinancierd door het Europees Fonds.

Een schoolontwikkelingsproject duurt drie jaar. Het kan bestaan uit projectwerk op scholen, projectvergaderingen, docentenuitwisselingen en leerlinguitwisselingen ten behoeve van vernieuwende onderwijskundige implementaties op een school.

Concreet:
- Pantarijn werkt samen met een school uit Denemarken, Finland, Duitsland en Griekenland
- Wij wilden graag onderwijs zó inrichten dat onze leerlingen het leren leuker gaan vinden, meer
   gemotiveerd raken
- Dit willen wij stapsgewijs doen:

• Eerste jaar lessen met meervoudige intelligentie uitproberen
• Tweede jaar lessen met leerstijlen uitproberen, al dan niet gecombineerd met meervoudige intelligentie
• Derde jaar lessen met samenwerkend leren uitproberen, misschien in combinatie met leerstijlen en/of meervoudige intelligentie

We komen drie maal per jaar bij elkaar. Elk land is om de beurt gastland. Wij nemen ook telkens minimaal twee leerlingen mee. Deze bijeenkomsten gebruiken wij voor:

• afspraken en discussie omtrent de theoretische onderbouwing van de lessen
• aan elkaar lessen te laten zien en ervaringen hiermee door te spreken
• met elkaar ervaringen uit te wisselen op welke manier je de veranderingen structureel kunt invoeren in de school

Verder dienen deze bijeenkomsten om het onderwijs van het gastland te leren kennen en om kennis te maken met de cultuur van het gastland.

JAAR 1

In dit jaar hebben wij lessen en projecten gemaakt die gebaseerd zijn op de theorie van Gardner. Deze theorie gaat ervan uit dat de mens 8 intelligentiegebieden heeft.

Deze gebieden zijn:

• verbaal linguïstisch
• logisch mathematisch
• visueel ruimtelijk
• muzikaal ritmisch
• lichamelijk kinestetisch
• intrapersonaal
• interpersoonlijk natuurgericht

Gardner zegt dat ieder mens zijn eigen profiel van op elkaar inwerkende intelligenties heeft.
Het aanspreken van een leerling op diens sterke profiel van intelligenties, zal resulteren in hogere leereffecten. Zwakkere intelligenties kun je ook versterken.
Voor een jonge leerling is het belangrijk dat al deze gebieden gestimuleerd worden. Dit proberen we op verschillende manieren:
- didactische werkvormen baseren op al deze intelligentiegebieden

• met keuze mogelijkheid
• zonder keuzemogelijkheid

- eindopdrachten door de leerlingen te laten maken gebaseerd op al deze intelligentiegebieden
- samenwerkingsverbanden te maken met;

• allemaal voorkeur voor hetzelfde intelligentiegebied
• zoveel mogelijk intelligentiegebieden in één groepje

 Een aantal voorbeelden volgt hieronder:

JAAR 2

In dit jaar hebben we gekeken wat we kunnen doen met leerstijlen in het onderwijs.

De verschillende landen waren bekend met twee soorten leerstijlen:

1. Dunn en Dunn
2. Kolb

De leerstijl van Dunn en Dunn houdt in het kort het volgende in: volgens Dunn en Dunn is het belangrijk dat de omstandigheden waarin een kind leert, optimaal zijn. Bij omstandigheden moet je denken aan: de temperatuur waarbij een kind graag leert, het optimale licht, of een kind hard of zacht wil zitten, enz. Maar ook of een kind liever alleen leert, met zijn tweeën of in een groepje. Hiervoor had Denemarken een test. Die hebben wij vertaald in het Nederlands.

Hier kunt u de test vinden.

Voor onze school is het moeilijk om iets te doen met deze leerstijlentheorie: de leerlingen zitten elk uur bij een andere docent, een klaslokaal wordt gebruikt door een heleboel verschillende klassen, de verlichting is gewoon zoals die in het lokaal is, de stoeltjes en tafeltjes staan er gewoon zoals de school het heeft ingericht. Dit in tegenstelling tot landen als Denemarken en Finland: de leerlingen zitten hier tot ongeveer hun vijftiende bij elkaar op school en krijgen veel uren per week hun mentorleraar (toch wel minimaal de helft van de uren). Ook hebben deze leerlingen een eigen lokaal per klas, zij gaan alleen het lokaal uit voor bv. LO, houtbewerking, scheikunde en muziek. Dan kun je wel wat met de theorie van Dunn en Dunn: schemerlampen in het lokaal, een paar bankjes, wat kussentjes enz.

Om toch wat met deze theorie te doen hebben wij besloten om op onze school een avond te organiseren voor ouders waarbij we de theorie uitleggen en de ouders de test laten zien. De ouders kunnen dan met hun kind de test invullen en de uitkomst gebruiken: zij kunnen de studeerplek van hun kind aanpassen aan de uitkomst van de test.

De leerstijl van Kolb houdt in het kort het volgende in: volgens Kolb is het belangrijk dat je bij het leren een bepaalde cyclus doorloopt:

• concreet ervaren
• waarnemen en overdenken
• analyseren en abstract denken
• actief experimenteren

Als je leert heb je meestal de voorkeur om in te steken op een bepaalde plek. Je kunt hiervoor een test doen (op google kun je verschillende vinden). Dat is prima, zolang je maar ook de andere onderdelen van de cyclus doorloopt. Ook een docent heeft meestal een voorkeur: hier moet een docent ook op letten, je moet de leerling begeleiden bij het volledig doorlopen van de cyclus.

Wij hebben gekeken wat we konden doen met de leerstijl van Kolb. Bij de talen geven wij veel opdrachten, waarbij de leerlingen in groepjes gaan werken aan een presentatie. Hierbij moeten ze ook een logboek bijhouden. Door middel van dit logboek kan de docent dan het “leren” van de leerling sturen. We hebben het kader van het logboek goed bekeken en dit aangepast aan de theorie van Kolb.

Verder hebben wij gekeken of wij de theorie van Gardner en de theorie van Kolb konden combineren in de lessen. Een voorbeeld daarvan is het volgende:

Multiple Intelligence and Kolb theory put into practice by class 1HV4 (aged 12,13)
Groups consisting of 3/4 pupils chose 6 different tasks/assignments.
Each group then decided to pick 3 assignments to work out, individually or together.
All the assignments (60 in total) were made by 3rd grade pupils such as:

* translate a Dutch song into English
* draw a coloured map of the Netherlands and put all environmental aspects in it.
* make a rap about school and so on

All assignments were related to MI meaning that every pupil was able to pick one he/she really liked to work on.

By using a log each group was guided through the circle of Kolb: starting at one point and work ones way through it in a given/guided order. By following this log step by step the entire circle of Kolb was covered by each individual pupil.

The final result of this project was really interesting because each child had produced a poster presentation whivh contained one MI or a combination of some. The children liked working on this assignment which we could see during the lesons and of course in the end when all these wonderfull posters were finished.

Liesbeth van der Werf and class 1HV4

JAAR 3

In dit jaar (schoojaar 2008-2009) gaan we kijken wat we kunnen doen met samenwerkend leren.

View English version